FDI từ Trung Quốc đổ về Việt Nam

© Ảnh : TTXVN - Nguyễn Vũ Thành ĐạtHoạt động sản xuất công nghiệp trong một công ty tại Khu công nghiệp Giang Điền, huyện Trảng Bom, tỉnh Đồng Nai.
Hoạt động sản xuất công nghiệp trong một công ty tại Khu công nghiệp Giang Điền, huyện Trảng Bom, tỉnh Đồng Nai. - Sputnik Việt Nam, 1920, 17.01.2023
Nếu nhìn vào lĩnh vực sản xuất, Indonesia, Việt Nam và Thái Lan đã chứng kiến sự gia tăng mạnh về tỷ trọng FDI từ Trung Quốc, vốn trước đây tập trung đầu tư nhiều vào bất động sản.
HSBC đã công bố báo cáo với tiêu đề "Triển vọng 2023: Ba "gặt hái" nổi bật từ việc Trung Quốc mở cửa trở lại".

Việt Nam trong nhóm nước nhận nhiều FDI từ Trung Quốc

Trong đó, các chuyên gia đánh giá, việc Trung Quốc mở cửa trở lại gần đây sẽ tác động đến dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) trong khu vực ASEAN, bao gồm Việt Nam.
Ngân hàng HSBC cho rằng, bất chấp những khó khăn về thương mại trước mắt, triển vọng FDI tích cực tiếp tục mang lại cái nhìn lạc quan cho thương mại của khu vực ASEAN.
Trong 30 năm qua, ASEAN đã chứng kiến một lượng lớn FDI nhờ vào điều kiện nền tảng thuận lợi của khu vực, hiệu quả về chi phí ngày càng tăng và quá trình chuyển đổi cơ cấu đang diễn ra.
Cụ thể, theo nhóm phân tích, mặc dù Khủng hoảng tài chính châu Á (AFC) có tác động tiêu cực đến môi trường FDI của ASEAN, nhưng tỷ trọng FDI chảy vào khu vực này trên tổng dòng vốn đầu tư của thế giới đã tăng trong suốt một thập kỷ sau Khủng hoảng tài chính toàn cầu (GFC), đạt mức cao kỷ lục 11% vào năm 2021, gần như ngang bằng với Trung Quốc.
Dù vậy, bức tranh FDI mỗi nước một khác, với tỷ trọng lớn nhất rơi vào Singapore, Việt Nam và Malaysia, những quốc gia có lĩnh vực sản xuất là trụ cột tăng trưởng chính.
Theo HSBC, sản xuất tiếp tục là lĩnh vực "xương sống" của FDI vào ASEAN, đây cũng là lĩnh vực Trung Quốc đã bắt kịp với các quốc gia châu Á khác trong những năm gần đây.
Nhật Bản và Hàn Quốc là những quốc gia dẫn đầu tiếp cận lĩnh vực sản xuất của ASEAN. Trong đó, Nhật Bản đầu tư mạnh vào ngành công nghiệp ô tô của Thái Lan còn Hàn Quốc thành công trong việc đưa Việt Nam trở thành một trong những trung tâm chính sản xuất điện thoại thông minh của họ trên toàn cầu.
Tuy nhiên, Trung Quốc đã nhanh chóng bắt kịp và trở thành quốc gia có nguồn vốn FDI nói chung lớn nhất vào ASEAN (không tính đầu tư nội bộ trong ASEAN) vào năm 2021, ngang bằng với Nhật Bản.
"Nếu nhìn vào lĩnh vực sản xuất, Indonesia, Việt Nam và Thái Lan đã chứng kiến sự gia tăng mạnh về tỷ trọng FDI từ Trung Quốc, vốn trước đây tập trung đầu tư nhiều vào bất động sản", - theo Nhịp sống thị trường trích dẫn báo cáo của HSBC.
Các chuyên gia lưu ý, mặc dù quá trình này bị gián đoạn một phần do đại dịch, nhưng sau khi mở cửa trở lại, việc thúc đẩy đầu tư của Trung Quốc vào ASEAN sẽ tiếp tục phát triển mạnh.

Ông lớn mở rộng chuỗi cung ứng tại Việt Nam

Trong báo cáo của mình, HSBC cũng đã điểm lại một số dự án FDI nổi bật của Trung Quốc tại ASEAN, hầu hết trong số đó rơi vào các lĩnh vực mà các nước tiếp nhận có lợi thế cạnh tranh.
Chẳng hạn, đối với Việt Nam, Goertek và Luxshare, hai trong số ba nhà cung cấp chính của Apple (ngoài Foxconn của Đài Loan - Trung Quốc), đã rót thêm vốn trị giá lần lượt là 400 triệu USD và 306 triệu USD để mở rộng sản xuất thiết bị điện tử tiêu dùng và đa phương tiện.
"Đây là một phần trong kế hoạch mở rộng đang diễn ra của Apple tại Việt Nam, với kế hoạch di dời gần đây nhất là chuỗi cung ứng MacBook tương đối phức tạp của họ, dự kiến sẽ bắt đầu sản xuất vào giữa năm 2023", - nhóm nghiên cứu nhấn mạnh.
Trong khi FDI vào Indonesia có xu hướng giảm trong bối cảnh bất ổn toàn cầu, triển vọng trung hạn của nước này vẫn sáng sủa. Đặc biệt, đầu tư của Trung Quốc đóng vai trò then chốt trong việc tạo điều kiện cho sự bùng nổ của nhà máy luyện niken ở Indonesia, nguyên liệu đầu vào chính để sản xuất pin xe điện (EV).
Ví dụ, hãng CATL có trụ sở tại Trung Quốc đã ký thỏa thuận với doanh nghiệp nhà nước ANTAM và IBI của Indonesia để cùng phát triển hệ sinh thái từ khai thác đến sản xuất pin trị giá gần 6 tỷ USD.
Ngân hàng này lưu ý, không chỉ riêng Indonesia là ứng cử viên duy nhất cho dòng vốn FDI của Trung Quốc trong chuỗi cung ứng xe điện. Trên thực tế, BYD, nhà sản xuất xe điện hàng đầu của Trung Quốc, đang có kế hoạch xây dựng một trung tâm sản xuất ở Thái Lan, với công suất sản xuất 150.000 xe điện mỗi năm.
Điều này sẽ biến Thái Lan trở thành trung tâm sản xuất đầu tiên ở ASEAN của hãng, một phần nhờ vào khoản trợ cấp lên tới 150 nghìn THB trên mỗi xe điện của quốc gia này.
Không dừng lại ở đó, đầu tư của Trung Quốc vào Malaysia cũng quan trọng không kém. Thỉ dụ, Risen Energy, công ty năng lượng mặt trời của Trung Quốc, đã công bố khoản đầu tư cơ sở đầu tiên vào Đông Nam Á, trị giá hơn 10 tỷ USD trong hơn 15 năm, để sản xuất các mô-đun quang điện hiệu suất cao.
Còn ở Singapore, gần đây, hai công ty Trung Quốc là WuXi Biologics và WuXi AppTec đã công bố khoản đầu tư 4 tỷ SGD vào sản xuất dược phẩm, tiểu ngành lớn thứ hai sau điện tử. Không giống như các quốc gia phụ thuộc vào thương mại, Philippines với tư cách là một nền kinh tế định hướng nội địa cũng sẽ được hưởng lợi từ việc mở cửa trở lại của Trung Quốc nhưng không ở mức độ tương tự. Thay vào đó, các dự án FDI gần đây từ Trung Quốc là trong lĩnh vực kim loại.
Сông ty VNG  - Sputnik Việt Nam, 1920, 10.01.2023
VNG được Tencent Trung Quốc hậu thuẫn: Giấc mơ Mỹ của kỳ lân công nghệ Việt Nam

Việt Nam đặc biệt được hưởng lợi ở các lĩnh vực này

Cũng trong báo cáo "Triển vọng 2023: Ba "gặt hái" nổi bật từ việc Trung Quốc mở cửa trở lại", HSBC lưu ý, khi Bắc Kinh nới lỏng các biện pháp phòng chống dịch, Việt Nam sẽ là một trong hai quốc gia hưởng lợi rõ ràng, khi khách du lịch Trung Quốc chiếm khoảng 30% lượng du khách trước đại dịch (cùng với Thái Lan).
Mặc dù nền kinh tế Việt Nam không phụ thuộc nhiều vào du lịch như Thái Lan, nhưng không thể xem nhẹ tầm quan trọng của ngành này đối với thị trường việc làm. Tại Việt Nam, khoảng 25% lực lượng lao động làm việc trong ngành ăn uống và các ngành liên quan đến lưu trú. Trên thực tế, tỷ lệ việc làm liên quan đến du lịch nói chung ở Việt Nam là thấp nhất, ở Philippines, Malaysia và Indonesia cao hơn đáng kể.

"Điều này cũng lý giải một phần nguyên do vì sao sự phục hồi của thị trường lao động vẫn chưa đạt được mức trước đại dịch ở một số thị trường. Ví dụ, ngành du lịch của Indonesia đã mất 1,4 triệu việc làm trong hai năm. Hơn nữa, chúng ta cũng cần xem xét quy mô không nhỏ của thị trường lao động phi chính thức ở ASEAN", - HSBC lưu ý.

Thị trường việc làm phi chính thức của Việt Nam thậm chí còn dễ bị tác động bởi du lịch, cụ thể là những người làm việc trong lĩnh vực nhà hàng và giải trí. Bên cạnh đó, ngành du lịch tiếp tục phục hồi mạnh mẽ cũng sẽ mang lại lợi ích cho vị thế tài khoản vãng lai, trong bối cảnh Việt Nam bị thâm hụt tài khoản vãng lai đáng kể do doanh thu du lịch quốc tế sụt giảm. Doanh thu từ khách du lịch nhiều hơn sẽ cung cấp thêm ngoại hối và giảm thâm hụt dịch vụ cho Việt Nam, mặc dù HSBC kỳ vọng chỉ có một sự phục hồi nhẹ vào năm 2023 (dự kiến).
Ngoài du lịch, Việt Nam cũng sẽ hưởng lợi từ xuất khẩu, khi hàng xuất khẩu sang Trung Quốc sẽ không còn phải trải qua việc kiểm dịch nghiêm ngặt. Dù vậy, việc mở cửa trở lại của Trung Quốc khó có thể mang lại sự thúc đẩy đáng kể cho xuất khẩu chung của ASEAN, cũng như Việt Nam. Phần lớn hàng xuất khẩu của ASEAN sang Trung Quốc được chuyển vào lĩnh vực công nghiệp, thay vì nằm trong chu kỳ tiêu dùng.
Theo HSBC, lực cản đáng chú ý nhất đến từ việc cầu hàng điện tử suy yếu, khiến Singapore và Việt Nam đặc biệt dễ bị ảnh hưởng. Các lô hàng điện thoại và máy tính của Việt Nam đã giảm gần 30% trong tháng 12 so với cùng kỳ năm trước. Đặc biệt, do bản chất phụ thuộc vào nhập khẩu của ngành sản xuất công nghệ, việc nhập khẩu thiết bị điện tử giảm mạnh báo hiệu một tương lai không chắc chắn đối với xuất khẩu công nghệ.
Tin thời sự
0
Để tham gia thảo luận
hãy kích hoạt hoặc đăng ký
loader
Phòng chat
Заголовок открываемого материала