Việt Nam được khuyên bỏ than đá

© Ảnh : Pixabay/SeppH than
 than  - Sputnik Việt Nam, 1920, 25.05.2022
Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) khuyến nghị Việt Nam nên từ bỏ sử dụng than đá, nhiên liệu hóa thạch.
Việt Nam là một trong 5 nền kinh tế có mức tiêu thụ than đá cao nhất Đông Nam Á. Tuy nhiên, cần có một lộ trình rõ ràng để duy trì việc làm ở những khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất.

Việt Nam tiêu thụ nhiều than đá

Theo báo cáo "Chuyển dịch Năng lượng Công bằng ở Đông Nam Á - tác động của việc loại bỏ than đá đối với việc làm" của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), Việt Nam là một trong 5 nước dùng nhiều than đá nhất khu vực ASEAN.
Báo cáo đã được Liên minh thành lập theo chủ đề của Liên Hợp Quốc (IBC) về Nâng cao Kỳ vọng về Hành động vì Khí hậu (nhóm công tác loại bỏ việc sử dụng than đá) công bố tại Bangkok ngày 24/5.
Trong đó, IBC bao gồm Ủy ban Kinh tế và Xã hội của Liên Hợp Quốc về Châu Á - Thái Bình Dương (ESCAP), Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc (UNEP), ILO và Công ước khung của Liên Hợp Quốc về Biến đổi Khí hậu (UNFCCC).
Báo cáo mới của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) vừa công bố cho thấy, mọi xu hướng chuyển dịch dần loại bỏ việc sử dụng than đá ở Indonesia, Philippines và Việt Nam đều phải tuân thủ các bước để duy trì việc làm ở những khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất.
Nêu rõ trong báo cáo "Chuyển dịch Năng lượng Công bằng ở Đông Nam Á - tác động của việc loại bỏ than đá đối với việc làm", ILO chú trọng vào các bước cần thiết để đảm bảo rằng, bất kỳ giai đoạn nào trong quá trình loại bỏ việc sử dụng than đá ở Indonesia, Philippines và Việt Nam đều nằm trong khuôn khổ “chuyển dịch công bằng” nhằm tạo việc làm và sinh kế mới chứ không gây ra các cú sốc đột ngột.

“Ba quốc gia này nằm trong số năm nền kinh tế có mức tiêu thụ than đá cao nhất ở Đông Nam Á. Tại khu vực này, mức tiêu thụ than đá đã tăng 150% trong 20 năm qua, với tỷ trọng điện than trong tổng công suất các nguồn điện tăng từ 27% trong năm 2010 lên 43% vào năm 2019”, - theo ILO.

Trong đó, Indonesia và Việt Nam là những nước sản xuất than đá quan trọng, trong khi Philippines phụ thuộc lớn vào nhập khẩu than đá.

“Cả ba quốc gia (Việt Nam, Philippines, Indonesia) đều dễ bị tổn thương bởi biến đổi khí hậu”, - ILO nhấn mạnh.

lô hàng khí tự nhiên hóa lỏng  - Sputnik Việt Nam, 1920, 12.05.2022
Khí hóa lỏng là sự thay thế cho than đá, ở Đông Nam Á có đủ LNG để đáp ứng tất cả nhu cầu

Tránh gây ra cú sốc

Liên minh của Liên Hợp Quốc (IBC) về Nâng cao Kỳ vọng về Hành động vì Khí hậu này nhận thấy rằng cần thiết phải có sự hỗ trợ và quan hệ đối tác lâu dài nhằm giúp châu Á loại bỏ dần việc sử dụng than đá.
Do đó, IBC đang triển khai một chương trình 5 năm để hỗ trợ Chuyển dịch Công bằng sang năng lượng và việc làm xanh hơn.
Báo cáo cũng tổng hợp kết quả nghiên cứu từ nhiều nguồn khác nhau, trong đó nhấn mạnh rằng trong khi Đông Nam Á có khả năng mất chưa đến nửa triệu việc làm trong lĩnh vực nhiên liệu hóa thạch vào năm 2050, thì khu vực này lại có thể tạo ra tới 5 triệu việc làm chủ yếu trong lĩnh vực năng lượng tái tạo.
Tuy nhiên, việc mất việc làm do đóng cửa các khu mỏ ở các khu vực phụ thuộc vào than đá, cũng như mất việc làm gián tiếp liên quan đến ngành công nghiệp này sẽ có tác động tiêu cực đến thị trường lao động, nền kinh tế và sinh kế của cộng đồng địa phương.
Do đó, theo bà Cristina Martinez, chuyên gia Cao cấp của ILO về Môi trường và Việc làm Thỏa đáng (văn phòng tại Bangkok), để giảm thiểu những tác động kinh tế xã hội tiêu cực của việc loại bỏ việc sử dụng than đá, các chính phủ cần triển khai các chính sách chuyển dịch công bằng đối với các nhóm đối tượng bị ảnh hưởng.
Bà Martinez đề cập cần phải duy trì việc làm ở những vùng tập trung sản xuất than đá. Tuy nhiên, đây có thể là một rào cản lớn đối với việc chuyển dịch dần loại bỏ việc sử dụng than đá, trừ khi vấn đề này được giải quyết cụ thể thông qua hỗ trợ quốc gia có mục tiêu cho các khu vực bị ảnh hưởng.

“Các chính sách được điều chỉnh ở cấp khu vực và địa phương với mục đích tạo ra “vùng trọng điểm chuyển dịch công bằng” đóng vai trò thiết yếu đối với quá trình chuyển dịch lấy con người làm trung tâm, dần loại bỏ việc sử dụng than đá”, - chuyên gia cho biết thêm.

Báo cáo của ILO cũng nêu bật tầm quan trọng của đối thoại xã hội giữa các chính phủ, người lao động và các tổ chức của người sử dụng lao động trong quá trình hoạch định chính sách ở tất cả các cấp và để đảm bảo rằng vấn đề giới, an sinh xã hội, phục hồi xanh, phát triển kỹ năng và khía cạnh cộng đồng được lồng ghép vào mọi chính sách hay các hành động tiếp theo.

Cơ hội thành hình mẫu

Than đá là nhiên liệu hóa thạch chứa nhiều carbon nhất. Nhanh chóng loại bỏ việc sử dụng loại nhiên liệu này là điều cần thiết để giới hạn tình trạng nóng lên toàn cầu ở mức 1,5°C, như đã thống nhất tại Thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu được thông qua vào năm 2015.
Vào tháng 3/2021, Tổng thư ký Liên Hợp Quốc kêu gọi tất cả các quốc gia thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) cam kết tiến đến loại bỏ việc sử dụng than đá vào năm 2030 và vào năm 2040 đối với các quốc gia không thuộc OECD để đạt được mục tiêu 1,5°C đã đề ra.
Từng bước thực hiện chủ trương xây dựng Ninh Thuận trở thành Trung tâm Năng lượng tái tạo của cả nước, đến nay, UBND tỉnh Ninh Thuận đã cấp quyết định chủ trương đầu tư cho 37 dự án điện mặt trời và 15 dự án điện gió với tổng công suất trên 3.342 MW - Sputnik Việt Nam, 1920, 15.02.2022
Cam kết COP26: Việt Nam nghiên cứu thành lập Trung tâm năng lượng tái tạo
Tại COP26 vừa qua, như Sputnik đề cập, Việt Nam nằm trong số hơn 40 quốc gia cam kết bỏ dần việc sử dụng than để phát điện (bỏ than đá) theo lộ trình phù hợp với từng nước.
Theo đó, những quốc gia và tổ chức này cũng cam kết chấm dứt mọi hoạt động đầu tư vào điện than mới trong nước và quốc tế. Các bên cũng thống nhất loại bỏ dần điện than vào năm 2030 đối với các nền kinh tế lớn, và năm 2040 đối với các nền kinh tế đang phát triển. Việt Nam cam kết phải thải ròng bằng 0 vào giữa thế kỷ này.
Quốc tế đánh giá cao những cam kết mà Thủ tướng Phạm Minh Chính đã đưa ra tại COP26, trong đó đặc biệt là cam kết không phát thải ròng vào năm 2050, đồng thời đang thực hiện các bước đi rất chủ động như thành lập Ban Chỉ đạo quốc gia triển khai thực hiện cam kết của Việt Nam tại COP26 và điều chỉnh lại chiến lược ứng phó với biến đổi khí hậu cùng Quy hoạch điện 8. Đây là những bước đi để hiện thực hóa những cam kết đã được đưa ra tại COP26.
Nhiều chuyên gia cho rằng, đây là cơ hội để Việt Nam đi tiên phong và phát triển một lộ trình tăng trưởng xanh bền vững mà những nước khác có thể học hỏi.
Tin thời sự
0
Để tham gia thảo luận
hãy kích hoạt hoặc đăng ký
loader
Phòng chat
Заголовок открываемого материала